డైలీ భారత్, న్యూ ఢిల్లీ:గ్లోబల్ మార్కెట్‌లో ద్రవ్యోల్బణం, ముడిసరుకు ధరలలో అనిశ్చితి నుండి రైతులను రక్షించడానికి కేంద్ర ప్రభుత్వం రబీ సీజన్ 2025-26 కోసం ఎరువుల సబ్సిడీని పెంచింది.

ఈ సీజన్‌కు ప్రభుత్వం రూ. 37,952 కోట్ల ఎరువుల అవసరాన్ని అంచనా వేసింది. ఇది ఖరీఫ్ 2025 సీజన్ కంటే రూ.736 కోట్లు ఎక్కువ. ప్రభుత్వం విడుదల చేసిన గణాంకాల ప్రకారం.. అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో ఎరువులు, ముడిసరుకు ధరల అస్థిరత దృష్ట్యా ఈ పెంపుదల జరిగింది.

రైతులపై వ్యయ భారాన్ని తగ్గించడానికి, ప్రభుత్వం పోషకాహార ఆధారిత సబ్సిడీ (ఎన్‌బిఎస్) పథకం కింద సబ్సిడీ రేట్లను గణనీయంగా పెంచింది, ముఖ్యంగా డి-అమోనియం ఫాస్ఫేట్ (డిఎపి).. డీఏపీపై సబ్సిడీ గతేడాది టన్నుకు రూ.21,911 ఉండగా రూ.29,805కి పెంచారు. గోధుమలు, నూనెగింజలు, పప్పుధాన్యాలు పండించే రైతులు ఈ నిర్ణయం నుండి నేరుగా ప్రయోజనం పొందుతారు.. ఎందుకంటే రబీ సీజన్ ఈ పంటలను విత్తడానికి ప్రధాన సమయం. అధిక సీజన్‌లో కూడా రైతులకు సరసమైన ధరలకు ఎరువులు అందజేయడమే ప్రభుత్వ లక్ష్యం.

1 ఏప్రిల్ 2010 నుండి భారత ప్రభుత్వం అమలు చేసిన పోషకాహార ఆధారిత సబ్సిడీ (NBS) పథకం ఎరువుల రంగంలో ప్రధాన విధాన మార్పుగా పరిగణించబడుతుంది. యూరియా అధిక వినియోగాన్ని ప్రోత్సహించే పాత వ్యవస్థ వలె కాకుండా.. NBS ఫ్రేమ్‌వర్క్ నైట్రోజన్ (N), భాస్వరం (P), పొటాష్ (K) మరియు సల్ఫర్ (S) ఎరువులలోని పోషకాల ఆధారంగా సబ్సిడీలను సెట్ చేస్తుంది.

ప్రభుత్వ డేటా ప్రకారం.. NBS పథకం సానుకూల ఫలితాలను చూపించింది. దేశంలో 2010-11లో హెక్టారుకు 1,930 కిలోలుగా ఉన్న ఆహార ధాన్యాల ఉత్పాదకత 2024-25 నాటికి హెక్టారుకు 2,578 కిలోలకు పెరిగింది. ఈ పెరుగుదల విస్తృతంగా NBS పథకం విస్తరణ కాలంతో సమానంగా ఉంటుంది. దేశీయ ఉత్పత్తి రంగంలో కూడా భారత్‌ గణనీయమైన పురోగతిని సాధించింది. దేశీయ ఫాస్ఫాటిక్, పొటాష్ (P&K) ఎరువుల ఉత్పత్తి 2014 నుండి 50% కంటే ఎక్కువ పెరిగింది. దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించింది.

గణాంకాలను పరిశీలిస్తే కేంద్ర ప్రభుత్వం 2022-23, 2024-25 మధ్య NBS సబ్సిడీపై రూ. 2.04 లక్షల కోట్లకు పైగా ఖర్చు చేసింది. కొంతమంది విమర్శకులు అటువంటి భారీ సబ్సిడీల యొక్క ఆర్థిక స్థిరత్వాన్ని ప్రశ్నిస్తున్నప్పటికీ, అధిక దిగుబడి, మెరుగైన నేల ఆరోగ్యం, దిగుమతులపై ఆధారపడటం తగ్గడం ఖర్చును సమర్థించగలదని ప్రతిపాదకులు వాదించారు. రబీ సీజన్‌కు పెరిగిన సబ్సిడీ రైతులకు ప్రపంచ ద్రవ్యోల్బణం నుండి ఉపశమనం కలిగించడమే కాకుండా, భారతీయ వ్యవసాయాన్ని శాస్త్రీయ, సమతుల్య వ్యవసాయం వైపు తరలించడానికి ప్రభుత్వ దీర్ఘకాలిక వ్యూహంలో భాగం.